Kees Steendijk

door: Peter van de Graaf

Stoppen met ploegen!

"Ik maak het mijn planten zo goed mogelijk naar de zin. Ondanks dat we hier zware kleigrond hebben, zorg ik er voor dat de plant optimaal en makkelijk kan groeien. En dat levert resultaten op!" Kees Steendijk van boerderij de Korenschoof uit Kamperland vertelt het alsof het de normaalste zaak van de wereld is, maar het breekt met bijna alles wat gangbaar is. Bij Kees komt er een einde aan de uitspraak: En de boer hij ploegde voort…

Kees: "Ik kom uit een 'gangbaar' nest. Mijn ouders hadden een gangbaar akkerbouwbedrijf. Toen ik dat bedrijf overnam samen met mijn vrouw Conny, was al duidelijk dat er geen toekomst in zat om op die manier door te gaan. We hebben toen een aantal alternatieven de revue laten passeren, onder andere een minicamping. Samen met DLV hebben we toen een bedrijfsplan gemaakt en daar kwam uit naar voren dat er meer perspectief zou kunnen zitten in de biologische landbouw. Natuurlijk waren er nog wel een paar vragen, alleen al om dat je moet omschakelen. Maar inmiddels zijn we bezig met ons 8e seizoen."

Waar zijn we mee bezig geweest?

Je zei het zelf al je moest omschakelen van een gangbaar bedrijf naar biologisch. Vertel daar eens wat meer over.
Kees: "Als je overschakelt naar biologisch mag je de eerste twee jaar je groenten nog niet verkopen als biologisch. Maar er komt nog veel meer bij kijken. Je moet andere machines hebben, je moet je teelttechnieken op orde krijgen, je moet op een heel andere manier onkruid bestrijden. Je moet echt alles wat je wist als gangbare boer loslaten. Zoals ik al vertelde ben ik gangbaar opgegroeid. Dat betekent bijvoorbeeld dus dat tarwezaad ontsmet was. Als je dan de eerste keer met niet-ontsmet zaad zaait en er komt gewoon een goed gewas op, dan vraag je je echt af wat hebben we eigenlijk al die tijd gedaan?"

Enige bioboer

Eigenlijk zou iedereen over moeten schakelen?
Kees: "Ja. Je begrijpt niet dat niet meer gangbare boeren dat doen. Boeren kunnen gratis een plan laten maken. Dat kunnen ze dan naast hun eigen bedrijfsplan leggen. En toch schakelt er bijna niemand over. Ik ben de enige bioboer op het eiland."

Spelt en de rest

Wat verbouw je hier op De Korenschoof?
Kees: "Nou dat is nog al wat. Rode en gele uien, santé aardappelen en spelt. Spelt is echt een graansoort in opkomst, het is de oertarwe. Het is gezonder omdat er andere gluten in zitten. Mensen die daar gevoelig voor zijn hebben minder last van hun ingewanden. Het is beter verteerbaar. Van spelt maken we ook ons Korenschoof Speltbier. Dat wordt weliswaar in Lochristi in België gebrouwen, maar het is een echt streekproduct van onze spelt. Verder telen we ook 13 soorten bonen, maar dat is vrijwel alleen voor de zaadteelt. We leveren aan een zaadhandelaar die onder andere biologische zaden voor de hobbytuinder levert. Maar soms telen we hier ook speciale of bijna uitgestorven gewassen. Je moet dan denken aan sperziebonen zonder draad of erwten die geschikt zijn voor conserven, maar ook aan tuinbonen, babymais, spinazie, radijs en laatst nog kattengras…"

Niet ploegen, maar woelen

Zijn jullie altijd met het werk bezig?
Conny: "We werken veel en hard, maar als er gasten komen, nemen we wel uitgebreid de tijd voor ze. Kees is altijd met nieuwe dingen bezig, bijvoorbeeld met het rijpadensysteem. Door met de machine steeds over de zelfde rijpaden te rijden, blijft de rest van de grond losser." Kees: "En ik ben gestopt met ploegen. Ploegen kost veel tijd en het is slecht! Wie dat ooit bedacht heeft… Bioboeren zijn afhankelijk van de bodemstructuur, daarom ploeg ik niet. Zo'n 60% van het bodemleven gaat dood als je de grond omploegt. Wat ik wel doe is de grond 'woelen' met een woelpoot. Die maakt de grond los, maar laat het op dezelfde plek liggen. En de resultaten zijn geweldig. Het bodemleven is veel beter en de grond kan vier keer zoveel water ontvangen. En dat is ook wat waard nu het steeds meer en harder regent. En wat we ook doen, is heel secuur zaaien. We hebben een precisiezaaimachine en daar zaaien we alles mee. Ieder zaadje leggen we weg op de plaats waar we het willen hebben. Wij gebruiken een tiende, soms nog minder, van de hoeveelheid zaad die een gangbare boer op dezelfde oppervlakte gebruikt. En de resultaten zijn verbluffend. Waar bij de gangbare boer uit iedere korrel maar 1 stengel komt, groeien er bij ons 20, 30 soms wel meer dan 40 stengels uit een graankorrel. Hier neem deze 'struik' spelt, daar zitten 45 stengels aan. De opbrengst is dus veel groter en bovendien is de plant veel steviger. Zo'n bos gaat niet om met een flinke regenbui, die enkele stengeltjes liggen na een beetje wind al allemaal plat."

Tennis en jagen

En als het werk gedaan is?
Conny: "Dat komt niet vaak voor, maar we nemen wel de tijd om leuke dingen te doen. Lekker uit eten of zelf lekker koken. En we proberen ieder jaar op vakantie te gaan. Kees: "In de winter als het wat rustiger is dan tennis ik en ik ga wat jagen."